” Ο μεταπολεμικός σχεδιασμός της μικρής Ελληνικής πόλης-Η πόλη της Φιλιππιάδας”

Παρέμβαση του προέδρου της ΝΕ Πρέβεζας του ΤΕΕ, στην ημερίδα που διοργάνωσε το ΤΕΕ-Τμήμα Ηπείρου και ο Δήμος Φιλιππιάδας

Πριν λίγο καιρό αρθρογραφώντας στο τοπικό τύπο σχετικά με τη σύγχρονη πόλη και τη σύγχρονη ζωή μας, χωρίς να σκέπτομαι το πρόβλημα της Φιλιππιάδας που κατά μια έννοια είναι πρόβλημα όλης της Ελλάδας, αναφερόμουν στο κοινόχρηστο πράσινο που έχει χαθεί από τις Ελληνικές πόλεις, στη στρεβλή ανάπτυξη τους, αφού ακόμα και σήμερα όλα σχεδιάζονται με όρους «οικονομίας» και όχι όρους κοινωνίας.
Στους σύγχρονους σχεδιασμούς των πόλεων έχει θεσπισθεί ο όρος της «Περιβαλλοντικής πολεοδόμησης».Στη χώρα μας ο όρος αυτός είναι απαγορευτικός γιατί σημαίνει «μεγάλες θυσίες» για τους ιδιοκτήτες όσον αφορά την εισφορά σε γη, η οποία Ελληνική γη από το 1960 και μετά, αποτελεί τη παχιά αγελάδα της οικονομίας ,και η εκποίησή της, την πιο εύκολη και χωρίς κόπο εκποίηση της ζωής μας.
Η λογική αυτή όμως είναι ένας φαύλος κύκλος αφού από τη μία ο πολίτης ζητάει περισσότερη δόμηση με λιγότερο κοινόχρηστο χώρο, καθόσον αυτό θα του αποφέρει περισσότερα κέρδη, από την άλλη όμως κανείς δεν σκέφτεται την αυτονόητη περιβαλλοντική υποβάθμιση που θα ρίξει την αξία της περιζήτητης γης και το αποτέλεσμα που θα απομείνει θα είναι φυσικά χειρότερο: Τα ίδια οικονομικά οφέλη του οικοπεδούχου σε πιο υποβαθμισμένο όμως περιβάλλον.
Και για να καταλαβαινόμαστε, η Κηφισιά π.χ. ένας από τους λόγους που έχει πολύ μεγαλύτερη αξία γης και κατοικίας από το Παγκράτι, δεν είναι λόγω των ακριβών κατασκευών, αλλά λόγω του τρόπου δόμησης, του περιβάλλοντος χώρου και του πρασίνου (κοινόχρηστου και ιδιωτικού).
Σε αντιγραφή του μοντέλου των Αθηνών, όλες οι Ελληνικές πόλεις έχουν την ίδια αναλογία περίπου πρασίνου (3μ2/κάτοικο), το ίδιο φυσικά και η Φιλιππιάδα και οι λοιπές πόλεις του Νομού μας.
Αντίθετα στις λοιπές αναπτυγμένες Ευρωπαϊκές πόλεις, όσον αφορά τους κοινόχρηστους χώρους τα πράγματα είναι τελείως διαφορετικά και για να βγάλουμε εύκολα τα συμπεράσματά μας: Βερολίνο : 23,8 μ2 πράσινο/ανά κάτοικο ,Αμβούργο:37,8μ2/κατ, Μόναχο:28,7μ2/κατ ,Βιέννη: 25μ2/κατ.
Mε προδιαγραφές Γερμανίας λοιπόν, η Φιλιππιάδα των 5.000 κατοίκων ήθελε χώρους πρασίνου 100.000 μ2 περίπου. Τώρα τι έχει;
Με δεδομένο ότι και στην αναθεώρηση του ΓΠΣ Πρέβεζας, Φαναρίου, Φιλιππιάδας, Πάργας ο στόχος είναι τα 8μ2/κάτοικο θα πρέπει να το πάρουμε απόφαση ότι στην Ελλάδα εφόσον δεν αλλάξουν οι προδιαγραφές σχεδιασμού των πόλεων από το Υπουργείο Περιβάλλοντος, πόλεις τύπου Ευρώπης δεν θα δούμε ποτέ.
Ήρθαν οι πολυκατοικίες και έφυγαν οι γειτονιές , χωρίς πρόβλεψη και σχεδιασμό για τη συνέχιση της ανθρώπινης πόλης , χωρίς νέες πλατείες, χωρίς κοινόχρηστους χώρους προσέγγισης, γνωριμίας, επαφής, χαράς, φιλίας και αλληλεγγύης. Ότι δηλαδή απαιτεί μια δημοκρατία για να επιβιώσει το εξαφανίσαμε.
Και για να μην αδικούμε τη κατοικία κατ ύψος δηλαδή τη πολυκατοικία, πράγματι κάποια στιγμή έπαιξε σημαντικό ρόλο στη στέγαση των φτωχότερων στρωμάτων, αλλά στη χώρα μας ποτέ δεν εφαρμόστηκαν προδιαγραφές βιώσιμης πόλης, και η πολυκατοικία χρεώθηκε το περιβάλλον κενό.
Μήπως έπρεπε να αφήναμε τις παλιές πόλεις ως είχαν και να φτιάχναμε με σχεδιασμό τις νεαπόλεις μας, την Νέα Φιλιππιάδα τη Νέα Πρέβεζα κλπ; Η είμαστε φτωχή χώρα για τέτοιους σχεδιασμούς! (αν και είμαστε στα χαρτιά από πλευράς πλούτου, η 25η χώρα στον ΟΑΣΕ).
Χάθηκε λοιπόν η ανοιχτή πόλη και αντί αυτής, ζούμε σήμερα στις πόλεις της μοναξιάς και του ατομικισμού. Μοναξιά στο διαμέρισμα, μοναξιά και στο ατομικό πράσινο, ο καθένας δηλαδή στο κήπο του (αν έχει), αφού οι κοινόχρηστοι κήποι δεν χωρούν στα σχέδια των πόλεων. Να λέγαμε ότι έχουμε έλλειμμα γης, ότι η πόλη μας είναι χτισμένη στο βουνό ή σε γκρεμό, άντε να το δεχτούμε , στην επίπεδη όμως Πρέβεζα ή την Φιλιππιάδα γιατί τόσο στρίμωγμα;
Μεγάλες λοιπόν οι ευθύνες μας γιαυτό που αφήσαμε να χαθεί, αλλά μεγάλες και οι ευθύνες μας γι αυτά που μπορούμε να βελτιώσουμε και να μην τα αφήσουμε στις άλλες γενιές να τα λύσουν.
Στο δια ταύτα λοιπόν στη Φιλιππιάδα μας, μια μικρή πόλη, με πολεοδομικό ρυμοτομικό κώμης, κάνει το μεγάλο άλμα το 1985 και χωρίς προβλέψεις για κοινόχρηστους χώρους , χώρους στάθμευσης κλπ έβαλε στους στενούς δρόμους της, επταόροφες οικοδομές με συντελεστές Αθήνας και με ποιό τρόπο; από “σπόντα”.
Αυτό που έπρεπε να γίνει το 1985, αμέσως δηλαδή μετά το νέο ΓΟΚ που διαπιστώθηκε το πρόβλημα, η πολιτεία και εννοώ η Νομαρχία , ο Δήμος και η τοπική κοινωνία που δεν εξαιρείται των ευθυνών της, να αντιδράσουν και προχωρήσουν σε νέες ρυθμίσεις δεν έγινε ποτέ. Και όμως τότε ήταν πολύ απλό. Τώρα όχι. Και κλείνω τα μάτια στο παλιό λάθος αφού αυτό δεν διορθώνεται, για να κοιτάξω μπροστά και να μην κάνω πάλι λάθος. Και θάναι λάθος αν η σημερινή ημερίδα αναλωθεί στο νομικό λάθος, γιατί ούτως ή άλλως όλα γίνανε λάθος. Αν και στη πράξη ένα λάθος που κρατάει 25 χρόνια αυτό είναι νόμος πλέον και ας είναι από λάθος. Το “μέγιστο ύψος οικοδομών” είναι ίσως το τελευταίο από τα πολεοδομικά προβλήματα της πόλης. Αυτό που εγώ έχω να προτείνω είναι να εμπιστευθείτε τους μελετητές του ΓΠΣ, να τους αφήσετε ελεύθερους και ανεπηρέαστους να σκύψουν στο πρόβλημα , χωρίς τις συνήθεις πιέσεις και λογικές εργοδότη-αναδόχου, όπου όλοι θα χάσουν και όλοι στο τέλος θα κερδίσουν, ώστε να μπορέσουν να σχεδιάσουν τη Φιλιππιάδα των επόμενων γενιών με πράσινο, με κήπους, με φαρδείς δρόμους, με πεζοδρόμια, με ποδηλατόδρομους, όπως αρμόζει στη πόλη σας που από τύχη , έχει πολύ βάθος και χώρο για να αναπτυχθεί.



Φιλιππιάδα 5 Δεκεμβρίου 2009

Κανιώρης Σπύρος

Ο Συνασπισμός για τα ύψη των οικοδομών στη Φιλιππιάδα

Mε μεγάλη επιτυχία και πολύ κόσμο στην αίθουσα του Δημοτικού Συμβούλιου στο Δημαρχείο ,εγινε το βράδυ της Τετάρτης 8 Απριλίου 2009 η εκδήλωση που εδώ και μέρες προετοίμαζε η Επιτροπή Πολιτών Φιλιππιάδας.
Παραυρέθηκαν ο Δήμαρχος Δημ.Γιολδάσης,ο εκπρόσωπος της Νομαρχίας Νομαρχ Σύμβουλος Δημ.Κώστας, ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβούλιου Νικος Μάστορας,ο πρώην Δήμαρχος Φιλιππιάδας Μιχάλης Κατραχούρας, εκ μέρους της μείζονος αντιπολιτευσης οι Δημοτ Σύμβουλοι Αποστόλου Χρήστος,Κώστας Σταύρος και Εξαρχος Αρης και της ελάσσονος ο Γιωργος Ζάψας, Δημοτικοί Σύμβουλοι ,ο πρόεδρος της ΤΟ της ΝΔ και Δημοτ Συμβουλος Κώστας Καλογήρου από την ΤΟ ΠΑΣΟΚ ο γραμματέας Δημοσθένης Σιαφάκας και την Νομαρχιακή του Συνασπισμού ο Δημήτρης Παπαδήμος, εκπρόσωποι από την Διοικούσα επιτροπη του ΤΕΕ Ηπείρου(Χρήστος Παπαβρανούσης Αρχιτέκτων Μηχανικός,Ρογκότη Δήμητρα Αρχιτέκτων και Τσιοτα Κωνσταντία Μηχαν μηχκος) αρκετοί Μηχανικοί , εκπρόσωποι πολιτιστικών συλλόγων και άλλων φορέων της πόλης.
Από την επιτροπή πέντε μέλη της (Γιάννου Τασία,Ζήκος Μιλτιάδης,Κακοσίμος Ηλίας ,Ντόβας Μιχάλης και Παλιάρου Τέτα) μαζί με τον Τοπογραφο Μηχανικό Βησσάρη Γιωρσπύρο πήραν θέση στο πάνελ.Συντονιστής της συζήτησης ήταν εκ μέρους της επιτροπής ο Μιλτιάδης Ζήκος ο οποίος αναφέρθηκε στην αρχή για το τι έχει γίνει μέχρι τώρα γύρω από το σοβαρό ζήτημα που απασχολεί τελευταία τον τόπο μας και μετά εγινε παρουσίαση με VIDEO , SLIDES και μουσική σχετικά με την Φιλιππιάδα.
Κατά σειρά πήραν το λόγο και μίλησαν ο Δήμαρχος,ο εκπρόσωπος της Νομαρχίας
και ο εκπρόσωπος από το ΤΕΕ Ηπείρου Χρήστος Παπαβρανούσης Αρχιτέκτων Μηχανικός.
Μίλησε στην συνέχεια ο συμπατριώτης μας Τοπογράφος-Μηχανικός Βησσάρης Γιωρσπύρος αναπτύσοντας επαρκώς με μεστό λόγο και επιχειρήματα για το τι θα
πρέπει να γίνει από εδώ και πέρα για το σοβαρό ζήτημα της δόμησης στην Φιλιππιάδα και βεβαια για το σχέδιο πόλης.
Ο Γεράσιμος Σκλαβούνος Διδάκτωρ Πανμιου Ναντερ Πολεοδόμος χωροτάκτης
πήρε μετά το λόγο ως κέντρικός ομιλητής με θέμα <<Η σημασία της χαμηλής δόμησης σε μια μικρή επαρχιακή πόλη>>.
Ακολούθησαν τοποθετήσεις ,εκ μέρους των Μηχανικών πήρε το λόγο
ο Χρ.Μαλέσκος και αλλοι συμπολίτες μας και αντηλάγησαν απόψεις γύρω απο το επίμαχο ζήτημα.

Η τοποθέτηση του εκπροσώπου της Νομαρχιακής Επιτροπής του Συνασπισμού έχει ως εξής


Εδώ και ένα μήνα περίπου η μικρή κοινωνία της Φιλιππιάδας είναι ανάστατη από την αποκάλυψη ότι χρόνια τώρα εκδίδονται άδειες οικοδομών και χτίζονται πολυώροφες πολυκατοικίες κατά παράβαση της υφιστάμενης νομοθεσίας 3506/19.05.1973 απόφαση Νομάρχη Πρέβεζας (ΦΕΚ 170 Δ /1973) με την οποία καθορίζεται μέγιστο επιτρεπόμενο ύψος κτηρίων τα 11.50 μέτρα και η οποία κατισχύει του άρθρου 9 παρ. 7 του Γ.Ο.Κ. που καθορίζει τα μέγιστα επιτρεπόμενα ύψη. Η αποκάλυψη έγινε με έγγραφο του ΥΠΕΧΩΔΕ προς τον Δήμο Φιλιππιάδας που συνοδεύεται και από γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Χωροταξίας Οικισμού και Περιβάλλοντος και δεν επιδέχεται αμφισβήτηση
Όση καλή πίστη και αν διαθέτουμε δεν μπορούμε να δικαιολογήσουμε άγνοια Νόμου, πόσω μάλλον σε δημόσια πρόσωπα Δημάρχους, Νομάρχες και υψηλά ιστάμενους Διοικητικούς Υπαλλήλους, αλλά ούτε δεχόμαστε έωλες ερμηνείες της κείμενης νομοθεσίας από κατασκευαστές και αντιπαροχείς που ωφελήθηκαν τα μέγιστα όλο αυτό το διάστημα. Αντίθετα είναι φανερή η πρόθεση κερδοσκοπίας σε βάρος του λαού και του περιβάλλοντος της Φιλιππιάδας.
Μετά τον ΓΟΚ του 1985 που θεωρήθηκε καινοτομία για τη πολεοδόμηση στη χώρα μας, έπρεπε άμεσα ο Δήμος Φιλιππιάδας σε συνεργασία με την υπηρεσία πολεοδομίας και τη Νομαρχία να προχωρήσει σε αναθεώρηση του ξεπερασμένου ρυμοτομικού της πόλης Φιλιππιάδας, με καθορισμό αριθμητικού συντελεστή δόμησης που θα ρύθμιζε αυτόματα και το θέμα των υψών. Αντί αυτού, αιρετοί πολιτικοί και εργολάβοι, βολεύτηκαν πίσω από τον υπερβολικό συντελεστή δόμησης, που προέκυψε εξ αντανακλάσεως, μεταφέροντας το πρόβλημα στις επόμενες γενιές.
Αποτέλεσμα όλων αυτών των χειρισμών η υπερβολική για τα μέτρα της Φιλιππιάδας δόμηση, διπλάσια τετραγωνικά, μεγαλύτερα κέρδη, εμπόρευμα γαρ η κατοικία. Υπέρογκα κτήρια, πυκνή δόμηση, στενοί δρόμοι, ανυπαρξία ιδιωτικών θέσεων στάθμευσης που σε συνδυασμό με ελάχιστο πράσινο στο κέντρο της πόλης , έπνιξαν τα πέτρινα παραδοσιακά σπίτια , έδιωξαν τους πελαργούς και δημιούργησαν ένα κακό χτισμένο περιβάλλον.
Ζητάμε να σταματήσει πια η αυθαιρεσία και να εφαρμοστεί ο νόμος που προβλέπει το ύψος των οικοδομών στα 11,50 μέτρα Όσες άδειες έχουν εκδοθεί, αυτοδίκαια ακυρώνονται, εφόσον δεν έχουν προχωρήσει οι κατασκευές. Ενδιάμεσες περιπτώσεις να λυθούν με κοινωνικά και μόνο κριτήρια και όχι με τυχόν υπόγειες «συνεννοήσεις». Θα καταγγελθεί οποιαδήποτε ολιγωρία στο θέμα αυτό.
Ζητάμε να καθοριστεί συντελεστής δόμησης από 0.4 έως 1.5 ανάλογα με την περιοχή μέσα από μια αναθεώρηση του ρυμοτομικού σχεδίου Φιλιππιάδας
Ζητάμε να επιταχυνθούν οι διαδικασίες για την επέκταση του Σχεδίου Πόλης και την εφαρμογή του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου, που θα συμπεριλαμβάνει και τα Δημοτικά διαμερίσματα. Θέλουμε μια σύγχρονη και ανθρώπινη πόλη με ένα χρονικό ορίζοντα δεκαετιών, που θα επιλέγεται ως χώρος κατοικίας και επιχειρηματικής δραστηριότητας από όλη την ευρύτερη περιοχή.
Στηρίζουμε την κίνηση πολιτών και τις πρωτοβουλίες της και συμμετέχουμε σ’ αυτήν. Για μας οι κινήσεις πολιτών και οι περιβαλλοντικές οργανώσεις παίζουν σημαντικό ρόλο στην ανάδειξη των προβλημάτων και στην συνειδητοποίησή τους από την κοινωνία
Ο Συνασπισμός της Αριστεράς των Κινημάτων και της Οικολογίας, όπως πάντα, θα παρακολουθεί πολύ στενά και θα συμμετέχει στη λύση των προβλημάτων του Δήμου Φιλιππιάδας, ιδιαίτερα αυτών που σχετίζονται με το φυσικό και οικιστικό της περιβάλλον. Σύντομα θα επανέλθουμε και με προτάσεις για γενικότερα περιβαλλοντικά και πολεοδομικά θέματα
ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ Η ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΗ ΦΥΣΙΟΓΝΩΜΙΑ ΤΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑΔΑΣ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΣΟΒΑΡΗ ΥΠΟΘΕΣΗ ΚΑΙ ΣΕ ΚΑΜΙΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΔΕΝ ΘΑ ΑΦΕΘΕΙ ΣΤΑ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΑ ΤΩΝ ΛΙΓΩΝ